انجمن گفتگوی خبرنگاران ایران

مجيد سحر خيز

«پيمان كيوتو» را بيشتربشناسيم

¤ پيمان كيوتو چيست؟
-پيمان كيوتو قراردادي است كه در سال 1997 در كنفرانس سازمان ملل در شهر كيوتوي ژاپن مورد توافق دولت ها قرار گرفت. هدف اين پيمان آن است كه ميزان انتشار گازهاي گلخانه اي توسط كشورهاي توسعه يافته، از سال 2008 تا 2012، به دست كم پنج درصد كمتر از سطح اين گازها در سال 1990 برسد.
در مجموع 174 كشور جهان اين پيمان را تصويب كرده اند.
¤ آيا پيمان كيوتو نخستين پيمان از اين نوع است؟
-دولت ها در سال 1992 در «اجلاس زمين» در شهر «ريودوژانيرو»ي برزيل توافق كردند كه با مساله تغييرات آب و هوايي مقابله كنند. پيمان كيوتو به دنبال اين نشست مورد توافق قرار گرفت.
¤ آيا پيمان كيوتو از لحاظ قانوني الزام آور است؟
-پيمان كيوتو از 16 فوريه سال 2005 لازم الاجرا شد.
اين پيمان نماينده 61.6 درصد از كل گازهاي گلخانه اي منتشر شده توسط كشورهاي توسعه يافته است.
آمريكا كه بزرگترين منبع انتشار گازهاي گلخانه اي در جهان است، در سال 2001 با اين پيمان مخالفت كرد و اعلام داشت كه اجراي آن بسيار پرهزينه است و كشورهاي در حال توسعه را از دور نخست هدف هاي تعيين شده تا 2012 مستثني مي كند كه كار غلطي است.
¤ پيمان كيوتو چگونه به اجرا در مي آيد؟
-براساس اين پيمان، كشورهايي كه تا سال 2012 نتوانند به اهداف اين پيمان دست يابند بايد علاوه بر اين كه انتشار گازهاي گلخانه اي خود را تا حدي كه قبلا تعيين شده بود كاهش دهند، در دوره بعد كه از سال 2013 آغاز مي شود، انتشار اين گازها را 30درصد ديگر كم كنند.
¤ آيا همه كشورهاي جهان بايد تا پنج درصد از انتشار گازهاي گلخانه اي خود را كاهش دهند؟
-خير، براساس اين اصل كه كشورهاي ثروتمندتر در زمينه انتشار گازهاي گلخانه اي بيشتر نقش دارند، تنها حدود 36 كشور نسبتا توسعه يافته با اين اهداف براي سالهاي 2008 تا 2012 موافقت كرده اند.
¤ گازهاي گلخانه اي چيستند؟
گازهاي گلخانه اي گرما را در جو زمين نگه مي دارند. عامل اصلي انتشار اين گازها كه ناشي از فعاليت هاي انسان ها است گاز دي اكسيد كربن مي باشد كه به اندازه زيادي از سوخت سوخت هاي فسيلي توليد مي شود.
اين پروتكل گاز متان را نيز در بر مي گيرد. اين گاز عمدتا از فعاليت هاي كشاورزي و اكسيد نيترات كه بيشتر از مصرف كودهاي شيميايي توليد مي شود، حاصل مي شود.
سه گاز صنعتي نيز از جمله گازهاي گلخانه اي هستند.
¤ كشورها چگونه به پيمان كيوتو عمل مي كنند؟
-اتحاديه اروپا ژانويه سال 2005 بازاري را ايجاد كرد كه براساس آن براي حدود 12 هزار گلخانه و نيروگاه سهميه هايي براي انتشار دي اكسيد كربن تعيين مي شود.
در صورتي كه آنها از اين سهميه عدول كنند مي توانند سهميه بيشتري را در اين بازار خريداري كنند يا جريمه مالي بپردازند و چنانچه كمتر از اين سهميه گاز دي اكسيد كربن منتشر كنند، مي توانند سهميه هاي خود را بفروشند.
¤ چه سازوكارهاي ديگري در اين پيمان وجود دارد؟
-كشورهاي توسعه يافته مي توانند با تامين مالي فناوري هاي پاك مانند انرژي خورشيدي در كشورهاي فقيرتر، عدم دستيابي به اهداف خود را جبران كنند.
_________________
از سفر کرده ، ارزش سرزمین مادری را بپرس . ارد بزرگ
عشق هنگامی که شما را می پرورد شاخ و برگ فاسد شده را هرس می کند . جبران خلیل جبران
از قضاوت کردن دست بکش تا آرامش را تجربه کنی. دیپاک چوپرا